İkinci el araç alırken en çok sorulan soru: “Bu araç boyalı mı?” Boyalı çıkması her zaman kötü demek değil. Önemli olan, neden boyandığını ve hangi parçanın boyandığını bilmek. Bu yazıda boyalı aracı nasıl anlarız, adım adım anlatıyorum.
Önce gözle bakın
Araca gündüz, ışık iyiyken ve düz bir zeminde bakın. Gözle yapılan kontrol bile çok şey söyler:
- Kapı, kaput ve çamurluk arasındaki boşluklar her yerde aynı genişlikte mi?
- Bir parçanın rengi yanındakinden biraz farklı mı? Güneş altında bakınca fark daha iyi görülür.
- Boyanın yüzeyi her yerde aynı mı, yoksa bir yerde pütürlü ya da dalgalı mı?
- Kenarlarda, lastik ve contaların yanında boya taşması ya da bant izi var mı?
- Kaputu ve kapıları tutan cıvatalarda anahtar izi ya da boya çatlağı var mı? Sökülüp takılmış cıvata, o parçaya dokunulduğunu gösterir.
Boya ölçüm cihazı ne gösterir?
Ekspertizde boyanın kalınlığını ölçen bir cihaz kullanılır. Ölçüm “mikron” ile verilir. Fabrika boyası çoğu araçta genel olarak 110-130 mikron civarındadır ama kesin bir rakam yoktur, araca ve parçaya göre değişir.
Bu yüzden tek bir parçanın değerine bakmak yetmez. Aracın bütün parçalarını ölçüp birbirleriyle karşılaştırmak gerekir. Bir parçanın değeri diğerlerinden belirgin şekilde yüksekse o parçaya boya ya da macun yapılmış olabilir. “Şu değerden sonra boyalıdır” diye tek bir sınır yoktur, uzman bütün sonuçlara bakarak karar verir.
Ekspertizde kullanılan cihazlar demir ve alüminyum parçaları ölçebilir. Plastik parçalar (tampon gibi) bu cihazla ölçülmez, onlara sadece gözle bakılır.
Mor ışık
İnsanların en çok güvendiği yöntem mor ışıktır. Ekspertizde bataryalı, tabanca şeklinde bir el lambası kullanılır. Boyanmış ya da macun yapılmış yerler bu ışıkta fabrika boyasından farklı görünür.
Ama en doğru sonuç tek yöntemden değil, hepsinin birlikte değerlendirilmesinden çıkar: gözle bakış, boya ölçümü ve mor ışık. Biri bir şey gösterip diğeri göstermiyorsa daha dikkatli bakmak gerekir.
Boyalı, değişen, macunlu: fark nedir?
- Lokal boya: Çizik, ufak çarpma ya da kapı vuruğu sonrası bir parçanın tamamı ya da bir kısmı boyanır.
- Macunlu: Göçük ya da hasar macunla doldurulup düzeltilmiş, üstü boyanmıştır.
- Değişen: Parça sökülüp yenisi (ya da başka bir araçtan sağlam bir parça) takılmıştır.
Küçük bir lokal boya çoğu zaman sorun değildir. Çok sayıda boyalı ve değişen parça ise aracın ciddi bir kaza geçirmiş olabileceğini düşündürür. Ağır hasar şüphesinde şasi ve alt bölgelere de bakılmalıdır.
Satın alırken ne yapmalı?
- Satıcının sözüne değil, kontrole güvenin. Satıcı bilmiyor olabilir, bilip söylemiyor da olabilir.
- Aracı mutlaka bir ekspertiz firmasına ya da güvendiğiniz bir uzmana gösterin.
- Ekspertiz raporunda “boyalı”, “değişen” ve “macunlu” yazan parçalara bakın, bunları satıcının söyledikleriyle karşılaştırın.
- Aracın hasar kaydını (tramer) sorgulayın. Ama kayıt çıkmaması hasarsız olduğu anlamına gelmez, bazı onarımlar kayda geçmez.
- Boyalı ya da değişen parça varsa bunu fiyat pazarlığında kullanın.
Sık sorulan sorular
Boyalı araç alınır mı?
Küçük bir lokal boya sorun olmayabilir. Çok parça boyalıysa ya da şasi ve alt bölge etkilenmişse uzak durmak daha mantıklıdır.
Boyayı evde anlayabilir miyim?
Gözle kontrolle ipuçları bulabilirsiniz ama kesin sonuç için ölçüm ve mor ışık gerekir.
Plastik tampon boyalı mı nasıl anlaşılır?
Tamponlar cihazla ölçülmez, gözle bakılır: renk ve yüzey farkı, bağlantı noktalarında boya izi.
Sonuç
Boyalı olup olmadığını anlamak için önce gözle bakın, sonra ekspertizde boya ölçümü ve mor ışıkla doğrulatın. Hepsini birlikte değerlendirmek en güvenilir yoldur. Yazılanlar genel bilgidir, karar vermeden önce aracı bir uzmana gösterin.
Yazan: Barış Kocak · 35 yıllık otomotiv ustası
Yaklaşık 35 yıldır otomotiv sektöründe, sahada çalışan bir ustayım. Bu sitede atölyede gördüğüm arızaları ve işe yarayan çözümleri anlatıyorum. Yazılar genel bilgidir; aracınıza özel teşhis için servise götürüp kontrol ettirin. Hakkımda




Bir yanıt yazın